مطالعات حسابداری و حسابرسی

مطالعات حسابداری و حسابرسی

طراحی مدل ساختاری رابطه خودکار آمدی با عملکرد شغلی از طریق نقش میانجی سلامت روان و سرسختی ذهنی حسابداران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکترا، گروه حسابداری، واحد بین المللی خرمشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمشهر، ایران
2 استادیار، گروه حسابداری، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی، آبادان، ایران
10.22034/iaas.2024.204883
چکیده
اثرگذاری خصوصیات و ویژگی‌های اخلاقی و رفتاری حسابداران برتصمیم‌گیری‌ها، باعث شکل‌گیری پژوهش‌هایی در حوزه حسابداری رفتاری شده است. هدف از انجام این پژوهش بررسی و طراحی مدل ساختاری رابطه خودکارآمدی و عملکرد شغلی با نقش میانجیگری سلامت روان و سرسختی ذهنی حسابداران است. پژوهش حاضر از لحاظ فرایند اجرا کمی، از لحاظ نتیجه کاربردی و در حوزه پژوهش­های اثباتی قرار می­گیرد. همچنین پژوهش از حیث هدف توصیفی-پیمایشی و از منظر جمع‌آوری داده‌ها میدانی است. برای سنجش و اندازه‌گیری متغیرهای خودکارآمدی، عملکرد شغلی، سلامت روان و سرسختی ذهنی حسابداران به ترتیب از پرسشنامه‌های استاندارد شرر و همکاران، هرسی و گلداسمیت، سلامت عمومی روان گلـدبرگ و سرسختی کوباسا و همکاران استفاده شد. روایی و پایایی این پرسشنامه‌ها از طریق روایی صوری و آلفای کرونباخ، پایایی ترکیبی و اشتراکی تائید شد. جامعه آماری شامل 350 حسابدار است که مطابق جدول کرجسی- مورگان تعداد 200 نفر از آنها به عنوان نمونه آماری انتخاب و در پژوهش مشارکت داشته‌اند. نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی پژوهش، مورد تائید قرار گرفته و خودکارآمدی به سرسختی دهنی و سلامت روان منجر شده و بر عملکرد شغلی ‌تأثیر دارد و متغیرهای سلامت روان و سرسختی ذهنی  در رابطه بین خودکارآمدی و عملکرد شغلی  نقش میانجی ایفا می‌کند. یافته‌های این پژوهش نشان داد از آنجایی که حرفه حسابداری در ردیف مشاغل با فشار روانی بالا است توجه به متغیرهای روان‌شناختی خودکارآمدی، سلامت روان و سرسختی ‌ذهنی حسابداران می‌تواند در پیش‌بینی مدیران و مراجع تخصصی و حرفه‌ای برای ارزیابی عملکرد و تربیت حسابداران حرفه‌ای موثر واقع گردد.
کلیدواژه‌ها

  1. ابراهیمی‌راد، سید سجاد، (1398). "نقش حسابداران در توسعه‌ی پایدار"، انجمن حسابداران خبره ایران.
  2. ابوالقاسمی، عباس؛ مرادی ‌سروش، محمد؛ نریمانی، محمد؛ زاهد، عادل ( 1390 ). "رابطۀ ابتکار شخصی، جهت گیری مذهبی و سرمایه اجتماعی سازمانی با عملکرد شغلی کارکنان مراکز تولیدی". دانش و پژوهش در روان شناسی کاربردی، سال 12، شماره 1.
  3. اسدی، آنیتا و آقایی، اصغر، (1401). "‌تأثیر بسته‌ی آموزشی نظریه‌ی انسان سالم بر خودکارآمدی و سلامت روان دانش‌آموزان دختر دوره‌ی متوسطه". طلوع بهداشت. 21(4)، صص ۲0-۳۹.
  4. بشیری منش، نازنین، و نجاتی موسوی، حمید، (1401). تأثیر ویژگی‌های شخصیتی حسابرسان بر درک مسئولیت اجتماعی و رضایت شغلی. مطالعات حسابداری و حسابرسی، 11(44)، 91-112.
  5. پرپنجی، معصومه؛ دلاور، علی؛ فرخی، نورعلی. (1398). "نقش سلامت روان در رفتارهای خلاقانه دانش آموزان شهر تهران". ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی، 8(4)، 153-170.
  6. حاجی باقر نجار، محمدرضا؛ خدابخشی کولایی، آناهیتا ؛ فلسفی نژاد، محمدرضا (1401). "نقش رفتارهای خودمراقبتی و خودکارآمدی در پیش‌بینی سلامت روان‌شناختی نیروهای شاغل در صنعت فراساحل". طب دریا، دوره 4، شماره 2، صص ۱۳۰-۱۲۴.
  7. حسین پور؛ سعید، خردیار، سینا؛ خوزین، علی ؛ محمدی نوده، فاضل (1400). "بررسی اثر سلامت روانی و کمال‌گرایی بر تصمیم‌گیری اخلاقی حسابداران با نقش میانجی اهمال‌کاری". حسابداری ارزشی و رفتاری، دوره 6، شماره 11، صص 93-121.
  8. راجی زاده، سپیده و زنگی آبادی، حجت الله، (1398). "بررسی رابطه بین سلامت عمومی حسابداران و ادراک آنان از سبک رهبری مدیران در شرکت‌های دولتی شهر کرمان".حسابداری سلامت، دوره 8، شماره 2، صص 39-57.
  9. رسولی، نسرین و ترابی، محمد امین، (1397). گام به گام با 3 SMART PLS، تهران، مولفین طلایی.
  10. سَلورزی الهام و زمانیان، زهرا، (1399). "بررسی سطح سلامت عمومی کارکنان حسابدار دانشگاه علوم پزشکی شیراز و عوامل مرتبط با آن". بهداشت کار و ارتقاء سلامت، 4(3)، ۲۹۰-۳۰۰.
  11. قندهاری، مهتاب؛ بحرالعلوم، حسن؛ دهقان پوری، حوریه (1401). ‌"تأثیر نشاط حرفه‌ای بر عملکرد شغلی دبیران تربیت بدنی با نقش میانجی تعهد سازمانی".پژوهش در ورزش تربیتی، دوره 10، شماره 29، صص 259-288.
  12. کسرائی یگانه، فرحناز؛ زیرک، مهدی؛ اکبری، احمد؛ مومنی مهموئی، حسین؛ مهدی پور، یوسف (1401). "اعتباریابی الگوی عملکرد شغلی نیروی انسانی در پرتوِ یادگیری الکترونیک در بانک ملی". مدیریت سبز، دوره 2، شماره 4، صص 133-156.
  13. گلچی، ناهید وگلچی، نفیسه، (1400). جو اخلاقی عامل ترومازای حسابداران و حسابرسان. مطالعات حسابداری و حسابرسی، 10(39), 97-110.
  14. محمدی، مهسا؛ فدایی نژاد، وحیده؛ صادقی مزیدی، صفورا؛ مهدوی، سعید (1401). "رابطه خودکارآمدی با سرسختی روانشناختی و افسردگی در معلمان شهر تهران". یازدهمین کنفرانس بین المللی روانشناسی، علوم تربیتی و سبک زندگی.
  15. مرتضوی امامی، سید علی اکبر؛ احقر، قدسی؛ پیرانی، ذبیح؛ حیدری، حسن؛ حمیدی پور، رحیم (1398). ‌"تأثیر آموزش روان‌شناسی مثبت‌نگر بر خودکارآمدی و سرسختی روان‌شناختی دانش آموزان دختر". خانواده و پژوهش، دوره 16، شماره 2، صص ۶۷-۸۲.
  16. میرعرب، رضا؛ عزیزی، انوشیروان؛ مرادی، محمدرضا (1393). "پیش بینی رابطه سلامت روان و عملکرد شغلی بر اساس ویژگی‌های شخصیتی افسران وظیفه نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران".آموزش علوم دریایی، دوره 1، شماره 1، صص 48-60.
  17. مهدی، محمد؛ غفاری، حسن؛ مهدی نژاد، عالیه؛ پورانجنار، گل بهار (1400). "اثر ترومای سازمانی بر سلامت روان کارکنان با توجه به نقش تعدیل‌گر سرسختی روان‌شناختی". مطالعات روانشناسی صنعتی و سازمانی. دوره 8، شماره 2، صص 503-521.
  18. هاشمی، سهیلا و احمدی، ام البنین، (1394). "نقش خودکارآمدی عمومی و نقش‌های جنسیتی مردانگی و زنانگی در سرسختی روان‌شناختی". پژوهش های نوین روانشناختی. دوره 10، شماره 37، صص 71-87.
  19. هومن، حیدرعلی (۱۳۸۴). کتاب مدل‌یابی معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزار لیزرل، انتشارات سمت.
  20. Aobdia, Daniel, Preetti, Choudhary and Noah Newberger(2018)."Which Audit Input Matters? An Analysis of the Determinants of Audit Quality, Profitability, and Audit Fees Using PCAOB Data",66 Pages Posted: 28 Dec 2018. DOI:2139/ssrn.3300277.
  21. Bowlin kendall, o, hobson Jessen, l, piercey m.d (2015)."The effects of auditor rotation, professional skepticism and interactions with managers on audit quality". The accounting review, 90(4), 1363-1393.
  22. Cameran, m, di Vincenzo and merlotti (2005). "The audit firm rotation: a review of the literature". Working papers series of school of management, bacconi university, milan.
  23. Corbin, j.m, strauss, a (1990). "Grounded theory research: procedures, canons and evaluative criteria". Sociology: Qualitative Sociology, 3-21.DOI:1515/zfsoz-1990-0602.
  24. Creswell, j, w (2005). "Educational research: planning, conducting and evaluating quantitative and qualitative research"(2nd edition).
  25. Dain, c.donelson, matthew, ege, Andrew, j.imdieke, eldar, maksymov (2020)." the revival of large consulting practices at the big 4 and audit quality". Accounting, organizations and society, volume 87(3), november 2020, 101-157.
  26. Daniels, b.w, booker (2011). "The effects of audit firm rotation on perceived auditor independence and audit quality". Research in accounting regulation, vol. 23, no 1, 78-82.
  27. Frankel, r, Johnson and nelson (2002). "The relation between auditors fee for non-audit services and earnings quality". The accounting review, vol. 77 supplement, 71-105.
  28. Hussey, r and lan (2001). "An examination of auditor independence issues from the perspectives of u.k. finance directors". Journal of business ethics, vol. 32, no 2, 169-178.
  29. Ianniello, g (2012)." Non-audit services and auditor independence in the 2001 italian regulatory environment". International journal of auditing, vol. 16, no 2, 147-164.
  30. Kang, s.m, hwang and hur (2018). "Non-audit services and auditor independence depending on client performance". Australian accounting review, online version of record before inclusion in an issue, https://doi.org/10.1111/auar.12243.
  31. Kaplan, s and mauldin (2008)." Auditor rotation and the appearance of independence: evidence from non-professional investors". Journal of accounting and public policy, vol.27, no 2, 177-192.
  32. Kowaleski, z.t, mayhew and tegeler (2018). "The impact of consulting services on audit quality: an experimental approach". Journal of accounting research, vol.56, no 2, 673-711.
  33. Liempd, d.v, quick and warming-rasmussem (2018). "Auditor-provided non-audit services: post-eu-regulation evidence from Denmark". International journal of auditing, online version of record before inclusion in an issue, https://doi.org/10.1111/ijau.12131.
  34. Lu, t (2005)." Does opinion shopping impair auditor independence and audit quality?." Journal of accounting research, 44(3), 561-583.
  35. Quick, r and warming-rasmussen (2009). "Auditor independence and the provision of non-audit services: perceptions by german investors." International journal of auditing, vol. 13, no 2, 141-162.
  36. Quick, r, sattler and wiemann (2013). "Agency conflicts and the demand for non-audit services". Managerial auditing journal, vol. 28, no 4, 323-344.
  37. Rajgopal, Sh.,Srinivasan, S & Zheng, X.(2021)."Measuring audit quality".Review of Accounting Studies,26,559-619.https://doi.org/10.1007/s11142-020-09570-9.
  38. Ratzinger-sakel, n.v.s and schonberger (2015). "Restricting non-audit services in europe-the potential(lak of) impact of a blacklist and a fee cap on auditor independence and audit quality". Accounting in Europe, vol. 12, no 1, 61-86.
  39. Ruhnake, k and Schmidt (2014)." Changing the institutional framework of statutory audit: internal stakeholders perceptions of the associated benefit and costs". European accounting review, 1-21. Doi: 10.1080/09638180.2014.939683.
  40. Smith, Kenneth.j and emerson, David, j (2017). "An analysis of the relation between resilience and reduced audit quality within the role stress paradigm", advances in accounting, 37, 1-14.
  41. Teucher, Christoph and Ratzinger-Sakel, Nicole V.S., (2022). "Observable Indicators for Audit Quality in the Light of Key Audit Matter Reporting", Available_at_SSRN:https://ssrn.com/abstract=4005434_or_http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.4005434.