مطالعات حسابداری و حسابرسی

مطالعات حسابداری و حسابرسی

میزان دستیابی به اهداف اخلاقی آئین اخلاق و رفتار حرفه‌ای حسابداران رسمی ایران برمبنای مکاتب اخلاقی ساختارگرا (با استفاده از تکنیک دلفی – فازی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
گروه حسابداری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
10.22034/iaas.2022.161715
چکیده
حسابداران در صورتی نتایج کارشان قابل‌اعتماد و اتکا خواهد بود که خدمات حرفه‌ای خود را با رعایت آیین رفتار حرفه ای انجام دهند. همچنین حسابداران بایدعلاوه بر دانش، مهارت و تجربه از درستکاری و صداقت، واقع‌بینی، استقلال و بی‌طرفی و حفظ منافع عمومی برخوردار باشند. بنابراین در این تحقیق هدف اصلی، بررسی میزان دستیابی به اهداف اخلاقی آئین اخلاق و رفتار حرفه‌ای حسابداران رسمی ایران برمبنای مکاتب اخلاقی ساختارگرا (با استفاده از تکنیک دلفی – فازی) می‌باشد. جامعه آماری، شامل خبرگان حوزه حسابداری، اساتید و اعضای جامعه حسابداران رسمی ایران می‌باشد. ابزار گردآوری داده‌ها در این تحقیق، پرسشنامه است که داده‌های جمع‌آوری و تلخیص شده با استفاده از آزمون‌های آماری توسط نرم‌افزار SPSS و منطق فازی با استفاده از نرم‌افزار Matlab مورد بررسی قرار گرفته است. آزمون فرضیات تحقیق نشان می‌دهد تدوین‌کنندگان آیین اخلاق و حرفه حسابداران رسمی ایران تمایل مشخصی به استفاده از دیدگاه‌های مکاتب ساختارگرا داشته و اهداف آن دیدگاه اخلاقی در پس زمینه تدوین آیین اخلاق و رفتار حرفه‌ای حسابداران رسمی ایران پررنگ‌تر می‌باشد. مؤلفه‌های اخلاقی موردنظر مکاتب ساختارگرا اعم از پاسخگویی، شفافیت، رازداری و واقع‌بینی، بخش عمده‌ای از مؤلفه‌های اخلاقی مدنظر در آیین اخلاق و رفتار حرفه‌ای حسابداران ایران را پوشش می‌دهد.
کلیدواژه‌ها

  1. امیر آزاد. م.، برادران حسن‌زاده. ر.، محمدی. ا.، تقی زاده. ه. (1397).“ الگوی مفهومی عوامل مؤثر بر کیفیت گزارشگری مالی در ایران به روش نظریه‌پردازی زمینه بنیان”. پژوهش‌های حسابداری مالی. سال دهم، شماره 4 (پیاپی 38).
  2. بیتس، دانیل. فرد، پلاگ. (1374). انسان‌شناسی فرهنگی. ترجمه: محسن ثلاثی. نشر: علمی.
  3. حیدرپور. ف.، حسینی الاصل. م.، تاری‌وردی. ی.، (1398). “بررسی امکان ارائه چارچوب نظری گزارشگری مالی اسلامی بر پایه منصفانه بودن؛ همگرا با استانداردهای گزارشگری مالی بین‌المللی (IFRS)”. حسابداری ارزشی و رفتاری. شماره 7.
  4. خواجوی، ش.، سرمدی نیا، ع.، پورگودرزی، ع.، (1399). “چارچوب مفهومی مبتنی بر اخلاق برای حسابداری و گزارشگری مالی”. دانش حسابداری مالی، 7 (پیاپی 24)، ص ص 25-44.
  5. دارابی، ر.، مخمل باف، ا.، هادی نیا، ف.، (1397). “جایگاه اخلاق در پیاده‌سازی استانداردهای بین‌المللی حسابداری”. مطالعات نوین کاربردی در مدیریت اقتصاد و حسابداری، 1(1)، ص ص 49-62
  6. رحیمیان، ن.، مجدی اوغولبیک، م.، ملکی، ع.، (1394). “ضرورت به‌کارگیری استانداردهای بین­المللی گزارشگری مالی در ایران و جنبه‌های مثبت آن”. حسابرس، شماره 80.
  7. رضا پور، نرگس، ثقفی، علی. (1392). “عدالت در تدوین استانداردهای حسابداری”. مطالعات حسابداری و حسابرسی، انجمن حسابداری ایران، 2(7)، 20-33.
  8. رویایی، رمضانعلی و محمدی، مرتضی. (1394). اخلاق حرفه‌ای در حسابداری: مفاهیم بنیادی، نظام‌های اخلاقی، چارچوب تحلیلی، بررسی موارد خاص، انتشارات کتابخانه فرهنگ، تهران.
  9. سارویی، سمیه و محمد اصغری، مژده و طهماسبی، مریم. (1395). “اخلاق در حسابداری و گزارشگری اجتماعی شرکت‌ها CSR،” هفتمین کنفرانس بین‌المللی حسابداری و مدیریت و چهارمین کنفرانس کارآفرینی و نوآوری‌های باز، تهران.
  10. سیف زاده، سید حسین. (1379). مدرنیته و نظریه‌های جدید علم سیاست، تهران. دادگستر.
  11. شلیله، محمد. (1383). “حرفه‌ها و حرفه‌ای گری‌ها”. فصلنامه حسابرس. شماره 24. صص 63 –
  12. علیا، مسعود. (1397). مبانی فلسفه اخلاق. نویسنده: رابرت ال هولمز. نشر: ققنوس. ٦ -٦٩٩-٣١١-٩٦٤- ٩٧٨.
  13. فروغی محمدعلی. (1078). مابعدالطبیعه، مو، سیر حکمت در اروپا.
  14. فیض آبادی، ف.، طاهرآبادی، ع.، خیرالهی، ف.، (1396). “نقش دیدگاه اخلاقی در تعدیل اثر رهبری اصیل بر رفتارهای ناکارآمد حسابرسان.” دانش حسابرسی، 11(67)، صص 185-209.
  15. لاری دشت بیضایی، م.، خادم. ح.، رستمی. ا.، لای دشت بیضایی. ع. (1396). “رفتار اخلاقی حسابداران تفاوت‌های بین عقاید و عمل”. فصلنامه مطالعات حسابداری و حسابرسی. شماره 22.
  16. مرکز تحقیقات و آموزش حسابداری و حسابرسی حرفه‌ای، (1397). آیین اخلاق و رفتار حرفه‌ای حسابداران رسمی. جامعه حسابداران رسمی ایران.
  17. Ball, R. , Li, X. , & Shivakumar, L. (2015). “Contractibility and transparency of financial statement information prepared under IFRS: Evidence from debt contracts around IFRS adoption”. Journal of Accounting Research, 53 (5) , 915– 963.
  18. Biddle, G. C. , Hilary, G. , & Verdi, R. S. (2009). “How does financial reporting quality relate to investment efficiency?”. Journal of accounting and economics, 48 (2) , 112-131.
  19. Bovens , (2010). Two Concepts of Accountability: Accountability as a Virtue and as a Mechanism, West European Politics, Vol. 33, No. 5, 946–967.
  20. Bushman, R and Piotroski, J and Smith, A. (2004). “What determines corporate transparency?”. Journal of accounting Research. Vol. 42 No.
  21. Ethics committee, (1996). International Federation of accountant, Code of Ethics for professional Accountants.
  22. Hosseini, S. A. (2007). “The advantage of favorable and transparent financial reporting for the capital market.” Fars News (In Persian).
  23. Mokhtari, M. (2015). The Influence of International Financial Reporting Standards in Iran on increasing the efficiency of the tax system.
  24. Rudy Jacob and Christian N.Madu. (2009). "International Financial Reporting Standards: an indicator of high quality?", International journal of quality & reliability management vol.26 no.7.